Stop met beoordelen!

Organisaties moeten eens wat meer reflectiegesprekken gebruiken, in plaats van de geijkte en vaak gevreesde targetgesprekken en bijbehorende ‘afrekeningen’ volgens de hiërarchische systemen. Want juist dan kun je als manager meer uit je mensen halen en je organisatie beter laten renderen.

Dienende leiders

Voorbeelden van succesvolle leiders die zo werken zijn er genoeg. Ineke Kooistra (YoungCapital), Hans Leijtens (Koninklijke Marechaussee), Erik Smithuis (ICM Opleidingen & Trainingen), Tex Gunning (Leaseplan) en Marc van Uytven (OLV Ziekenhuis Aalst). Stuk voor stuk mensen die het resultaatgerichte hebben durven loslaten en de compassie hebben toegelaten.

Het zijn mensen, omdat ze zichzelf goed kennen, die oprecht goed kunnen luisteren, zich goed kunnen inleven. Mensen die de ander vragen waar die behoefte aan heeft om zich beter te kunnen ontwikkelen zodat ze hun leidinggevende stijl daarop kunnen aanpassen. Kortom: authentieke mensen.

Dit zijn dienende leiders. Ze stellen zich in dienst van hun mensen, in plaats van andersom. Deze leiders hebben de moed opgebracht om te ‘ont-moeten’. Ze hebben gedurfd het moeten los te laten. En daarmee hebben ze hun mensen veel meer waardering kunnen geven dan alleen de geldelijke beloning.

Empathie en compassie

Deze leiders hebben gedurfd de empathie en compassie die ze in zich hadden, toe te laten. Het geloof in zichzelf en het onderbuikgevoel mee te laten spelen, die intuïtie, die ‘zachte’ kant die voor mannen vaak als zwak wordt gezien, als leidraad te gebruiken voor een leiderschapsstijl die hun mensen laat floreren.

Ze hebben gedurfd ópen te luisteren. Niet te luisteren om te (ver)oordelen, maar te luisteren om te leren, om de ander beter te leren kennen, om met zijn of haar ideeën en visies hand in hand verder te kunnen komen. Ze sabelen aarzelende of ‘gekke’ ideeën niet neer, maar moedigen ze juist aan.

Hun mensen zijn daardoor ook meer in zichzelf gaan geloven. Ook zij zijn meer gaan durven, zijn meer gaan nadenken buiten hun eigen functie om, zijn zich meer verbonden gaan voelen met het bedrijf. Ze voelen zich psychologisch veilig en zijn in beweging gekomen.

Reverse mentoring

Ook de verschillende generaties in een bedrijf voelen zich op deze manier beter begrepen, beter gewaardeerd, hebben zich beter ontwikkeld en leveren beter werk af. Want hun leider weet dat je bijvoorbeeld een babyboomer eerder duidelijkheid moet geven maar hem ook moet vertrouwen in zijn opbouwende kracht.

En hij weet dat hij de generatie X, de zoekende generatie, juist moet erkennen. Hij vraagt ze: wat vind jíj nou belangrijk? Waardoor die medewerker beter in zijn vel komt. En hij weet dat hij de Y-generatie daarentegen juist moet coachen en mentoren om zich binnen bepaalde grenzen op zijn doel te focussen.

Een dienend leider zet bewust reverse mentoring in; hij is soms leraar, soms leerling. Dit gebruikt hij om via kennisdeling en samenwerking tot betere prestaties te kunnen komen. Het levert de leider gelukkige, beter ontwikkelende, meer presterende en gezonde medewerkers op (laag ziekteverzuim, loyaliteit en hoge tevredenheid).

Begin met jezelf

Wat hiervoor nodig is, is het loslaten van de hiërarchie, de macht, de structuren, het ego en het systeemdenken. Hoe je dat bereikt is door jezelf als eerste een spiegel voor te houden, een innerlijke reis te maken, een persoonlijk statuut te schrijven dat als een moreel kompas de basis van je leiderschap vormt. Bij alles wat je doet houd je je morele kompas scherp in het oog; je denkt na over de consequenties en effecten van je keuzes en gedrag. Maar daar is wel moed en kwetsbaarheid voor nodig.

Jezelf ont-moeten?

Als je bereid bent tot en de moed hebt voor zelfreflectie lees dan mijn boek Zicht en grip krijgen op je binnenwereld. Met de spiegels, handvatten en verhalen in dit boek kom je (terug) bij jezelf, bij wie je werkelijk bent en wat echt bij je past. Je leert hoe jij je (persoonlijk) leiderschap kunt versterken.

Meer weten over ont-moeten en dienend-leiderschap?

Vraag hier een kennismakingsgesprek met Dick Rochat aan en lees mijn blogs over dienend-leiderschap.