Dienend-Leiderschap of Servant-Leadership, vraagt om mensen die hun innerlijke wereld kunnen verbinden met de wereld om hen heen. Dit doen ze op een effectieve en evenwichtige manier en met behoud van de menselijke maat.

Brené Brown, onderzoeksprofessor, bestsellerauteur en veel gevraagd spreker, zegt in haar boek “Durf te leiden” over leiderschap het volgende: “We hebben heel hard leiders nodig die moedig vanuit hun volle-mens-zijn leiding kunnen geven en voldoende bewustzijn hebben om dat vanuit hun hart te doen, in plaats van ontwikkelde leiders die leidinggeven vanuit gekwetstheid en angst”.

Leiderschap voor deze tijd gaat als eerste over wie je bent als mens. Het is niet een keuze voor een bepaald type leiderschap of leiderschapsstijl. Het aangaan van Dienend-Leiderschap betekent dat als eerste de deur naar binnen open gaat. Een diepere kijk in je innerlijke wereld, wat zich daar afspeelt, dat te waarderen en er contact mee kunnen maken. Onderzoek wijst uit dat deze weg de meest krachtigste is om je als mens en als leider te ontwikkelen.

Bewustwording

Het ontwikkelen van Dienend-Leiderschap vraagt om het bewustzijn dat het voor jou als mens, leider of manager gaat om het creëren van een gezond en succesvol klimaat. Dat is een cultuur waarin mensen en teams sterker, wijzer, gezonder en autonomer worden, en waarbij resultaten het samenspel zijn van vijf factoren:

  • De kwaliteiten en potenties van mensen.
  • Een inspirerende en betekenisvolle visie en strategie.
  • Een efficiënte en effectieve bedrijfsvoering.
  • Duidelijke, transparante en eerlijke communicatie.
  • Een sterke betrokkenheid en verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de samenleving en het milieu.

Hiermee sluit Dienend-Leiderschap aan bij de ontwikkelingen in de buitenwereld, die gaan over leven, leren en werken in een turbulente wereld. Er is een groeiend bewustzijn dat de ontwikkeling van leiderschap moet gaan over het verbinden van de innerlijke wereld van mensen die leiding geven, met wat zich in de buitenwereld afspeelt. De maatschappij vraagt in toenemende mate aandacht voor leiderschap dat de overeenkomsten tussen mensen ziet en verbindt, en de verschillen erkent en waardeert. Dit om met elkaar tot duurzame participatie, groei en ontwikkeling te kunnen komen.

Kenmerken

De eerste drie kenmerken van Dienend-Leiderschap gaan over wie je bent. Compassie, authenticiteit en bescheidenheid zijn aspecten van je persoonlijkheid die zich vooral ontwikkelen door (zelf)reflectie en bewustwording. De andere drie kenmerken gaan over wat je denkt en doet. Empowerment, richting geven en rentmeesterschap, hebben meer het karakter van competenties en gaan over het ontwikkelen van de ander, het richten en sturen van de organisatie en het zorg dragen voor de gemeenschap.

Being

Compassie

(Zelf)compassie en liefde als basis voor leiderschap? Het lijkt nogal soft en vergezocht. Toch zal niemand ontkennen dat zelfreflectie en inlevingsvermogen een leider heel ver brengen. Het betekent namelijk dat je acteert vanuit vertrouwen, in plaats van angst. Je bent gericht op het welzijn en de groei van de ander. En dat kan alleen als je zelf goed in je vel zit en niet in beslag genomen wordt door je eigen bewijsdrang of onzekerheid.

Authenticiteit

Om als leider te kunnen functioneren, is zelfkennis van levensbelang. Leiderschap is direct verbonden met wie je bent, wat je drijfveren zijn en waar je vandaan komt. Het kennen van je eigen levensloop en morele bronnen is een voorwaarde om anderen iets te kunnen meegeven. De uitdaging van ‘authentiek zijn’ is dan ook om niet in navelstaren te vervallen. Uiteindelijk staat het (zelf)bewustzijn van een leider in dienst van de ontwikkeling van anderen.

Bescheidenheid

De invloed van een verbindend-leider wordt niet afgedwongen door zijn positie of de macht om iemand te maken of te breken, maar is geworteld in vertrouwen. Bescheidenheid ligt aan de basis van dat vertrouwen. Het is een zijns-kwaliteit die zijn plek krijgt in de interactie tussen mensen. Een verbindend-leider is zich bewust van zijn eigen tekortkomingen, schroomt niet om hulp te vragen en is bereid fouten toe te geven. Het resultaat? Een betrouwbare en benaderbare leider, die in verbinding staat met medewerkers en de buitenwereld. Geen aap op de rots, maar peiler van de brug.

Doing

Empowerment

Mensen worden effectiever, evenwichtiger en succesvoller als ze datgene doen waar ze écht goed in zijn en wat bij ze past, waar ze als het ware voor bedoeld zijn. Een leider die verbindt is dienstbaar aan de ontwikkeling van mensen. Die investeert in een klimaat van eerlijkheid, transparantie en vertrouwen dat groei en creativiteit bevordert. Met als resultaat: betrokken medewerkers en betere teamprestaties.

Richting geven

Wie leiding geeft op midden en hoger niveau draagt niet alleen zorg voor de groei van mensen, maar geeft ook richting aan de organisatie. Die realiseert een duidelijke visie en strategie, gebaseerd op de essentie van het bedrijf. Een verbindend-leider heeft daarnaast oog voor de ‘systeemkant’ van de organisatie: die gaat zorgvuldig om met het gebruik van middelen en richt de processen zodanig in dat ze bijdragen aan de lange-termijn resultaten. Juist door effectief en evenwichtig leiderschap dient een leider de organisatie op z’n best. Met als resultaat: een toekomstbestendige organisatie die waarde genereert voor álle stakeholders. En waar het prettig werken is.

Rentmeesterschap

Uiteindelijk heeft een verbindende manier van leidinggeven ook een positieve impact op de samenleving als geheel. Organisaties die functioneren volgens de principes van Verbindend Leiderschap zijn ontwikkelplaatsen voor menselijkheid: ze vervullen een maatschappelijke functie en voegen waarde toe aan de samenleving. Verbindend Leiderschap gaat daarom óók over rentmeesterschap, over het bouwen van gemeenschappen en het denken in duurzame oplossingen. Organisaties nemen hun verantwoordelijkheid niet alleen voor het nu, maar ook voor de toekomst.

Overstijgen

Met deze kenmerken overstijgt Dienend-Leiderschap het niveau van de ratio, ego’s en zaken als macht, status, eer en roem.

Effect en impact

Wat levert Dienend-Leiderschap op? Lees het hier.

 

Wil je eens sparren hoe je jouw leiderschap kunt versterken ? Kijk dan eens hier.